Akciğer Kanser Tedavisinde Hedefe Yönelik İntratümöral Tedavi

Akciğer kanseri, erkek ve kadında kanser ölümlerinin en başında geliyor (%29, 1.3milyon kişi her yıl). Bu hastalığın sigara ile olan ilişkisi 1964'ten beri yapılan araştırmalarla kesin olarak ispatlanmıştır. Sigara günümüzde %80-90 akciğer kanseri oluşma nedeni ve toplum sağlığını tehdit eden öldürücü bir etkendir. Bu nedenle çok kesin kanunlarla ve önlemlerle toplum sağlığı korunmaya, genç insanların ve pasif içicilerin akciğer kanser riski azaltılmaya çalışılmaktadır.

Akciğer kanserinde maalesef çoğunlukla erken evrede tanı konulamadığından, hastalık  çok kötü ilerliyor ve kontrol edilmesi çok güçleşiyor. Kanserin erken tanı konulmasındaki gecikmeden dolayı ileri evrelere yayılmış kanserin sadece %15‘i 5 yıl yaşayabiliyor. Hastaların %75'ine III. ya da IV . evrede tanı konulabiliyor ki bu da tedaviyi başarısız yapıyor. 

Akciğer kanserinin belirtileri
Başlangıçta sıradan şikayetlerde önemsenmediğinden akciğer kanserinde tedavi edilebilecek zaman geciktirilmiş oluyor. Aşağıdaki bazı sıradan belirtilere önem verilmesi gerekiyor

  • Öksürük: 2 haftadan uzun süren, sıradan, önemsenmeyen
  • Göğüs ağrısı: derin nefes alınca
  • Nefes darlığı, Islık sesi,
  • Balgam içinde kan
  • Yorgunluk, zayıflama
  • Ses değişikliği
  • Sık tekrarlayan pnomoni (zatüre), bronşit
Akciğer kanserinin erken tanısı, hastalığın tedavisinde hayat kurtarıcı oluyor. Kanserin erken evrede farkına varılıp tedavisi yapılması için  ;  kanser tarama klinik stratejisi :Yüksek Risk gurubu ;kadın –erkek 50 yaş üstü sigara içiyor yad a bırakmış  olanlar (20 pak/yıl sigara kullananlarda kanser olma riski %87), pasif içiciler (kanser riski %20-30)
  1.  Düşük dansiteli Akciğer tomografisi(tarama için kesinlikle normal akciğer radyografisi istenmemelidir) 

2.     Solunum Fonksiyon Testleri

3.     Bronkoskopi; bronş lavaj sitolojisi)

Yüksek risk gurubu kişilerde yapılacak bu tekikler, erken aciğer kasseri tanısında, kanserin yaratacağı şikayetler daha ortaya çıkmadan farkına varılmasında yardımcı olur

 

AKCİĞER KANSER TEDAVİSİNDE YENİ GELİŞTİRİLEN HEDEFE YÖNELİK ;İNTRA TUMORAL TEDAVİ

 

İntratümöral kemoterapi , intravenöz yoldan kullanlmakta olan bir veya birden fazla sitotoksik ilacın (kanser hücresini öldürücü) fleksibl bir bronkoskoptan kateterli bir iğne aracılığıyla ile doğrudan doğruya tümör dokusu içine enjekte edilmesinden ibaret yeni bir girişimlimsel bronkoskopi yöntemidir. İntratumoral kemoterapi bir taraftan tıkanmaya yol açan bronş (hava yolu) içindeki tümör kitlesinin ortadan kaldırılmasını sağlarken; diğer taraftan da normal hücrelere zarar vermeksizin sadece kanser hücreleri üzerinde spesifik sitotoksik (öldürücü) bir etki yapar. İntratümöral lokal enjeksiyon ile terapötik(tedavi edici) maddelerin lokal olarak verilmesinin üstünlüğü tümör dokusu içinde ilacın eşit dağılımı ile beraber intravenöz yol ile asla elde edilemeyecek yükseklikte lokal bir konsantrasyonun sağlanması; buna karşlılık önemli sistemik yan etkilerin ortaya çıkmamasıdır.

 

Prof.Seyhan Çelikoğlu  tarafından, İstanbul Üniversitesi Cerrahpaşa Tıp Fakültesinde 1986 yılında bronşlardaki habis tümör tıkanmalarını  ortadan kaldımak amacı ile intratumoral local akciğer kanseri konusunda dünyada ilk klinik çalışmalar başlatılmış ve 1993 de ilk Türkçe yayın yapılmıştır.

Goldberg ve ark.Deneysel  Hayvan çalışmaları :sitotoksik ilaçların tümör kitlesini ufaltarak veya ortadan kaldırarak sağladığı yarar yanında lokal bir kemoterapi ve immunoterapi etkisi (aşı etkisi) de yaptığını göstermişlerdir.

 

İNTRA TUMORAL LOKAL KEMOTERAPİNİN YARARLARI:

·         Genel toksik etki olmadan lokal olarak yüksek doza ulaşılması 

·         Tumör dokusunu hızla öldürerek , tumor dokusunun küçültmesi

·         Başlangıçta Ameliyat edilemeyen bronş kanserlerinde, tedaviden sonra cerrahi tedavi imkanı yaratabilmesi

·         Hiçbir hastada klasik kemoterapide olabilen sistemik hiç bir yan etki görülmemiştir.

·         Sistemik Kemo Terapi , Radyo Terapi ile eş zamanlı yapıla bilmesi

İntratumoral kemoterapi tedavi sonuçları ve etkileri ;referans araştırmalarımız:

1.     Seyhan I. Çelikoğlu, Firuz Çelikoğlu, Eugene P. Goldberg. “Endo bronchial intratumoral chemotherapy (EITC) followed by surgery in early non-small cell lung cancer with polypoid growth cousing erroneous impression of advanced disease”.      Lung Cancer .2006;54: 339-346 

2.     Firuz Çelikoğlu ,Seyhan I. Çelikoğlu, , Amanda M.York, Eugene P.Goldberg “Intratumoral administration of cisplatin through a bronchoscope followed by irradiation for treatment of inoperable non-small cell obstructive lung cancer.                  Lung Cancer .2006;51: 225-236             

3.     Firuz Çelikoğlu and Seyhan Çelikoğlu.“Intratumoral chemotherapy with 5-fluoruracil for pallition of bronchial cancer in patients with severe airway obstruction      J Pharm Pharmacol. 2003; 55:1441-1448